Bemesting van grasland met vergiste drijfmest gaf bij de eerste keer maaien 15% meer opbrengst vergeleken met onvergiste mest. Dat blijkt uit onderzoek van de Animal Sciences Group van Wageningen UR (ASG). Stikstof uit vergiste mest wordt sneller door het gras opgenomen. Hierdoor hoeft minder kunstmest gestrooid te worden. Dat geeft een besparing op de uitstoot van broeikasgassen gelijkwaardig aan de uitstoot van 2200 autokilometers per hectare grasland per jaar.
Op het ASG-praktijkcentrum ‘Nij Bosma Zathe’ (Friesland) is in 2005 en 2006 vier keer drijfmest van koeien vergist met toevoeging van suikerbietenwortelpuntjes en drie ingekuilde energiegewassen, namelijk een mengsel van erwten met gerst, energiemaïs en zonnebloemen. De vergiste en onvergiste mest is in het voorjaar uitgereden op grasland op klei. Bij de eerste keer maaien nam de gemiddelde drogestofopbrengst als gevolg van vergisting toe van 3,4 tot 3,9 ton per hectare (+15%). Bij de tweede, derde en vierde keer maaien waren er geen duidelijke verschillen meer. De toename van de stikstofopbrengst was nog groter. Bij de eerste keer maaien werd als gevolg van vergisting 29% in plaats van 18% van de toegediende stikstof uit mest opgenomen. Bij de tweede, derde en vierde keer maaien waren er geen duidelijke verschillen meer. Het veldonderzoek bevestigt eerdere resultaten uit een potproef met vijf verschillende soorten vergiste varkensdrijfmest. De resultaten van beide onderzoeken worden meer in detail toegelicht op de komende studiedag over bemesting met digestaat. Deze wordt op 24 mei op praktijkcentrum ‘Nij Bosma Zathe’ gehouden.
Stroom uit dierlijke mest wordt opgewekt door het vergisten van deze mest met toegevoegde producten, zoals energiegewassen of restproducten afkomstig van de voedingsmiddelenindustrie. Tijdens het vergisten zetten bacteriën het organische materiaal in de mest om in o.a. methaangas. Een gasgenerator maakt er vervolgens ‘groene’ stroom van. Deze stroom heet ‘groen’, omdat sprake is van recycling van materiaal. Hierbij komt netto geen extra CO2 vrij, wat bij de productie van stroom uit fossiele brandstoffen wel het geval is. De omzetting door bacteriën zorgt ervoor dat gewassen de mineralen in de vergiste mest, waaronder stikstof, beter opnemen. Hierdoor is aanvullend minder kunstmeststikstof nodig. Dit is niet alleen gunstig voor de ondernemer (minder kosten), maar ook voor het milieu. De productie van kunstmest uit aardolie kost namelijk veel energie en draagt door de CO2-uitstoot bij aan het broeikaseffect. Daarnaast geeft kunstmest na bemesting relatief veel emissie van het broeikasgas lachgas. Bij de productie, distributie en toepassing van kunstmest komt ca. 10,7 kg CO2 per kg stikstof vrij. Bij een jaargift gelijk aan 300 kg stikstof uit kunstmest per hectare had, onder de omstandigheden van het onderzoek, gemiddeld 11% op de gift bespaard kunnen worden door het gebruik van vergiste mest. De besparing op de uitstoot van broeikasgassen is daarmee gelijkwaardig aan de uitstoot bij het rijden van 2.200 autokilometers. Een gemiddeld melkveebedrijf kan verder jaarlijks tot € 1.100 op de aankoop van kunstmest besparen. Onduidelijk is echter nog welke gevolgen de hogere stikstofopname op de lange termijn zal hebben voor de bodemvruchtbaarheid. Nader onderzoek hiernaar is noodzakelijk.
Het uitgevoerde onderzoek is onderdeel van het Europese ‘North Sea Bioenergy Project’. Daarin werkt de Animal Sciences Group onder andere samen met de provincie Friesland en de Stichting Natuurenergie Ooststellingwerf. Doel van het project is het stimuleren van duurzame energieproductie in landen rondom de Noordzee.