Uit een studie op vier Koeien & Kansen-bedrijven blijkt dat de nadelige economische gevolgen van de aanscherping van de fosfaatnormen door het voeren van fosforarm krachtvoer grotendeels zijn te vermijden. De berekeningen in opdracht van het ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit en het Productschap Zuivel laten zien dat bij gebruik van fosforarmer krachtvoer geen van de vier bedrijven meer mest hoeft af te voeren op basis van fosfaat. De besparingen liepen daarbij op tot € 3.500.
Aanscherping van de gebruiksnormen voor fosfaat heeft wisselende gevolgen voor melkveebedrijven. Sommige ondervinden geen gevolgen van de aanscherping, terwijl andere honderden tonnen mest meer moeten afvoeren. In deze studie met vier Koeien & Kansen-bedrijven kan dit leiden tot een daling van het inkomen van circa € 4.000. Vooral intensieve bedrijven en bedrijven met een fosfaattoestand "hoog" kunnen vanaf 2010 tegen extra kosten aanlopen.
Met 2 g fosfor minder per kg krachtvoer hoeft geen van de bedrijven meer mest af te voeren op basis van fosfaat. In alle gevallen wordt de gebruiksnorm voor stikstof bij derogatie de beperkende factor. Aanscherping van de fosfaatnormen betekent dus niet dat de derogatienorm van 250 kg stikstof per ha niet meer van belang is. Er blijft namelijk mestafvoer nodig op basis van te veel geproduceerde stikstof. Belangrijk hierbij is dat de bedrijven hun stikstof- en fosfaatexcretie aantonen via BEX. Want alleen dan is een lagere fosfaatexcretie aan te tonen, die leidt tot verlaagde mestafzet.
Omdat fosforarm krachtvoer iets duurder is dan gewoon krachtvoer, is het goed om vooraf de benodigde hoeveelheid fosforarm krachtvoer te bepalen. Een kleine hoeveelheid vervangen is soms al voldoende. In deze studie is gerekend met een € 1,00 per 100 kg hogere krachtvoerprijs bij 2 g minder fosfor in het krachtvoer.
Door het lagere fosforgehalte in krachtvoer daalt ook het fosfaatgehalte in de mest (0,3 tot 0,4 kg per ton bij verlaging van 2 g P/kg in alle krachtvoer). Wanneer mestafvoer op basis van fosfaat nodig blijft, wordt het positieve effect van een lagere excretie weer deels teniet gedaan. Want een lager gehalte in de mest betekent dat extra tonnen mest afgevoerd moeten worden voor de juiste hoeveelheid fosfaatafvoer.
In de studie is gekozen voor vier bedrijven die onderling behoorlijk van elkaar verschillen, maar wel allemaal mest moeten afvoeren in 2015. Daarom zullen de resultaten per situatie goed vertaalbaar zijn naar de praktijk. Maar door de grote verscheidenheid aan bedrijven zal dat niet voor de gehele sector gelden. Extra maatregelen, zoals mestscheiding, kunnen dan wellicht uitkomst bieden.
Gratis downloaden rapport
Het Koeien & Kansen-rapport 53: ‘Economisch perspectief verlaging fosforgehalte in krachtvoer’. is hier gratis te downloaden. Een hardcopy is te bestellen bij het secretariaat van Koeien & Kansen, 0320 – 293302.
Meer informatie over het project "Koeien & Kansen" kunt u vinden op de website www.koeienenkansen.nl.